Prof. Romano Viviani

ศาสตราจารย์ โรมาโน วิเวียนี
(PROFESSOR ROMANO VIVIANI)
บุตรชายคนเดียวของศาสตราจารย์ ศิลป์ พีระศรี

ความเสียสละครอบครัวในครั้งนั้นของศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี หากพิจารณาจากเรื่องราวที่เกิดขึ้นทั้งหมดในชีวิตการทำงานของท่าน ทำให้เข้าใจได้ว่าเป็นความยากลำบากแก่ใจของท่านเป็นอันมากที่ต้องทำเช่นนั้นไม่มีผู้ใดล่วงรู้ว่าการก้าวเดินของท่านในครั้งนี้ จะเกิดอะไรขึ้นต่อไปโดยทิ้งบ้านเกิดเมืองนอนและครอบครัวไว้เบื้องหลัง เราทุกคนรู้ว่า ท่านเลือกแล้ว และเข้าใจความต้องการในตัวของท่านเองด้วยเหตุผลและผลที่มีแต่ท่านเท่านั้นที่เข้าใจด้วยตัวของท่านเอง การนั้นท่านได้จดหมายถึงครอบครัวที่อิตาลีสม่ำเสมอ แม้ท่านจะสมรสอีกครั้งในภายหลัง

โรมาโน วิเวียนี (Romano Viviani) เป็นบุตรชายคนเดียวของศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี และมารดา แฟนนี วิเวียนี (Fanny Viviani) เกิดเมื่อพุทธศักราช 2470 ที่ประเทศไทยในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระปกเกล้า ฯเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 7 เป็นศาสตราจารย์ทางด้านสถาปัตยกรรม (Architecture) ปัจจุบันพำนักอยู่ที่เมืองฟลอเรนซ์ ประเทศอิตาลี โรมาโนใช้นามสกุลของมารดาหลังจากที่บิดาเดินทางกลับประเทศไทยอีกครั้งหนึ่ง หลังสงครามโลกครั้งที่ 2 สงบลง เพื่อกลับมาทำงานตามคำเรียกร้องของรัฐบาลไทยในเวลานั้น

โรมาโน เติบโตอยู่กับพ่อแม่และพี่สาวอิสเบลล่า (Isabella อายุมากกว่าโรมาโน 5 ปี) พำนักอยู่ในประเทศไทยจนกระทั่งอายุ 11 ปี จึงได้เดินทางกลับไปเรียนหนังสือที่ประเทศอิตาลีในปี พ. ศ.2481 โดยอาศัยอยู่กับป้า และห่างไกลพ่อแม่ที่ดำเนินชีวิตด้วยความลำบากในภาวะสงครามและหลังสงครา ความรักอบอุ่นของพ่อแม่ลูกกลับคืนมาสู่ครอบครัวอีกครั้ง เมื่อพ่อและแม่พี่สาวกลับสู่อิตาลีเพื่อทำงานที่มีรายได้พอเพียงสำหรับการครองชีพ โรมาโนในวัยหนุ่มศึกษาวิชาสถาปัตยกรรมบ้านที่พ่อปลูกสร้างไว้หวังว่าจะเอาไว้อยู่กับครอบครัวหลังจากเกษียณการงานจากประเทศไทยต้องให้ผู้อื่นเช่าเพื่อเป็นรายได้ ครอบครัวเล็ก ๆ ของโรมาโน อาศัยอยู่ในอพาร์ตเม้นท์แห่งหนึ่งทางตอนเหนือของเมืองฟลอเร้นซ์

ศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี เดินทางกลับสู่ประเทศไทยในเดือนพฤศจิกายน พ. ศ. 2492 ตามลำพัง มิได้นำครอบครัวติดตามมาด้วย พ่อได้จากเขา พี่สาวและแม่ไปด้วยความเสียสละและความปราถนาดีอันแรงกล้าที่มีต่อนักศึกษาและมหาวิทยาลัยศิลปากร พ่อกับแม่แยกทางกันตราบชั่วชีวิตด้วยความไม่เข้าใจกัน โรมาโน ทำหน้าที่ดูแลแม่ตามลำพังหลังจาก อิสเบลล่า พี่สาวแต่งงานแยกทางออกไปตั้งครอบครัวที่เมือง มิลาน เขาพยายามติดต่อพ่อกับแม่และเริ่มเข้าใจความคิด อุดมคติ และความเสียสละของพ่อที่มีต่อวงการศิลปะแบบสากลที่เพิ่งเริ่มต้นขึ้นในประเทศไทยด้วยความทุ่มเทสุดชีวิต โรมาโนพยายามให้แม่เข้าใจพ่ออย่างที่เขาเข้าใจ โรมาโนแอบพบปะกับพ่อ เมื่อพ่อเดินทางไปราชการผ่านอิตาลี ตลอดเวลาดังกล่าว ศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี ผู้เป็นบิดาได้ส่งภาพถ่ายผลงานของท่านพร้อจดหมายให้ลูกชายคนเดียวของท่านได้รับรู้อยู่เสมอ เป็นที่น่าเสียดายที่ว่าข้อความในจดหมายที่ติดต่อถึงกันระหว่างบุคคลทั้งสองไม่มีผู้ใดรับทราบ ความสำคัญในจุดนี้สูญหายไปกับเวลา เราไม่สามารถรับรู้ได้ทั้งหมดว่า เพราะเหตุใดศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี ถึงได้ยกชีวิตของท่านให้กับงานในประเทศไทยได้มากมายถึงขนาดนั้น

โรมาโน แต่งงานและแยกทางครอบครัวออกไป มารดามีรายได้จากการแบ่งให้คนเช่าอาศัยบ้านชั้นบนส่วนเธอเองอาศัยอยู่ชั้นล่างเพียงลำพังด้วยจิตใจอันเด็ดเดี่ยวในบ้านที่พ่อปลูกสร้างไว้ให้ก่อนแยกจากกัน โรมาโนพาครอบครัว บุตรชายหญิงกลับมาอยู่เป็นเพื่อนแม่อีกครั้ง อยู่ดูแลแม่ในยามชราจนท่านสิ้นชีวิตอย่างสงบในบ้านของพ่อหลังนั้น ด้วยอายุที่ยืนยาวนานถึง 96 ปี ก่อนหน้านั้นท่านได้บอกกับลูกศิษย์ของสามีคนหนึ่งที่มาพบเธอที่บ้านว่า เธอเข้าใจสามีด้วยน้ำเสียงที่สั่นเครือและร้องไห้ และกล่าวว่าถ้าเธอยังมีชีวิตอยู่ถึง ปี 2532 เธอจะมาเมืองไทยเพื่อร่วมงาน 100 ปี ของสามีเธอที่มหาวิทยาลัยศิลปากร แต่ในปีต่อมา ( พ. ศ.2532) เธอได้ถึงแก่กรรม

ก่อนที่จะเสียชีวิตเธอได้ให้ โรมาโน บุตรชายและซิลเวีย หลานสาว เข้าเฝ้าสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาสยามบรมราชกุมารี คราวเสด็จเยือนประเทศอิตาลี ในปี 2531 เมื่อเสด็จพระราชดำเนินถึงนครฟลอเรนซ์ ทรงมีพระราชประสงค์ให้เธอเข้าเฝ้า แต่ด้วยความชราภาพทำให้เธอไม่สามารถเข้าเฝ้าได้ดังกล่าว

สำหรับ อิสเบลล่า (Isabella Caligaris) พี่สาวของโรมาโนและสามีมาประเทศไทยบ่อยครั้งได้กลับมาเยี่ยมห้องทำงานและอนุสาวรีย์ของพอบริเวณ คณะจิตรกรรม ฯ มหาวิทยาลัยศิลปากร เธอและครอบครัวปลาบปลื้มที่คนไทยให้เกียรติบิดาของเธอ ทำให้เธอเข้าใจในสิ่งที่เกิดขึ้นทั้งหมดในชีวิตเธอได้เล่าให้มารดาของเธอได้รับรู้เสมอ เป็นความรู้สึกภาคภูมิใจในตัวของพ่อ มิได้แตกต่างไปจากโรมาโนน้องชายของเธอเลยแม้แต่น้อย

ปัจจุบัน โรมาโน (Prof : Romano Viviani) เป็นศาสตราจารย์สถาปัตยกรรมด้านผิวเมือง เป็นผู้มีชื่อเสียงในนครฟลอเรนซ์และโรม มีสำนักงานออกแบบสถาปัตยกรรมร่วมกับลูกสาว คือ ซิลเวีย (Silvia) ซึ่งเรียนสถาปัตยกรรมเช่นเดียวกับบิดา โรมาโนและครอบครัวตอบรับคำเชิญของมหาวิทยาลัยศิลปากร ด้วยความยินดีที่จะได้กลับมาเยือนเมืองไทย บ้านเกิดตอนเยาว์วัยขณะที่อายุได้ 68 ปี แล้ว ดังนั้นในปี พ. ศ.2538 โรมาโนได้ชักชวนบุตรชายและบุตรสาวของเขามาประเทศไทยในครั้งนั้นด้วย ลูกชายที่เรียนทางด้านโบราณคดี แต่มีใจสร้างสรรค์งานศิลปะจิตรกรรม ได้นำผลงานมาจัดแสดงที่มหาวิทยาลัยศิลปากร มีผู้ที่สนใจซื่อผลงานจากการแสดงไปเกือบหมด โรมาโนได้เข้าเยี่ยมชมพิพิธภัณฑ์ห้องทำงานของบิดาที่มหาวิทยาลัยศิลปากร และคิดว่าจะนำผลงานประติมากรรมหล่อปูนรูปเหมือนของเขาที่พ่อเป็นผู้ปั้นไว้ตอนเขาอายุ 1 ขวบ ที่เคยอยู่ในห้องนี้ และไว้นำติดตัวกลับไปสมัยที่เขากลับไปอิตาลี กลับมาไว้ที่เดิมในห้องทำงานขอบพ่อมากกว่าที่จะอยู่กับเขาที่บ้านเช่นเดียวกับอิสเบลล่า ก็ได้ให้ลูกสาวของเธอเดินทางมามอบประติมากรรมรูปของตัวเองตอนวัยรุ่นที่พ่อปั้นไว้กลับคืนให้กับมหาวิทยาลัยศิลปากร บ้านที่แท้จริงของพ่อ ที่ชีวิตทั้งชีวิตของท่านทำงานอยู่ในห้องนี้ตราบจนสิ้นชีวิต โรมาโนเดินทางมาเมืองไทยอีกครั้ง เพื่อมอบรูปปั้นดังกล่าวตามที่ตั้งใจไว้และอยู่ร่วมงานรำลึก 109 ปี ศาสตราจารย์ ศิลป์ พีระศรี ในปี 2544 ก่อนเดินทางกลับอิตาลีด้วยความตื้นตันใจ ประทับใจในการต้อนรับอย่างอบอุ่นดีเยี่ยมของลูกศิษย์พ่อของเขา และมหาวิทยาลัยศิลปากร

มหาวิทยาลัยศิลปากรและประเทศไทย ได้เป็นหนี้บุญคุณในความเสียสละ ความเมตตาและวิชาความรู้ทางด้านศิลปะสากล ตลอดระยะเวลา 38 ปี 4 เดือน ของศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี และครอบครัวของท่านอย่างที่จะหาสิ่งใดมาตอบแทนให้เหมาะสมควรค่าได้ นอกจากแสดงความกตัญญูรู้คุณ ร่วมรำลึกถึงคุณงามความดีของ ศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี ผู้เป็นทั้งบิดาและปรมาจารย์ เจ้าของเรื่องราวที่เป็นตำนานอันยิ่งใหญ่ของมหาวิทยาลัยศิลปากร ให้ดำรงอยู่คู่ฟ้ากันสืบลูกหลานต่อไปตลอดกาล http://www.satit.su.ac.th/_satit/sms_48_14.htm

Advertisements
This entry was posted in Great People, Mentor & Organization. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s